معنوى را ، مطلب خلافى نخواهد بود ، چرا كه براى هر طرف قرائنى وجود دارد و با توجه به آيات قبل و بعد و مجموعه روايات ، اين تفسير كاملا نزديك به نظر مىرسد . اما جمله * ( إِنِّي خِفْتُ الْمَوالِيَ مِنْ وَرائِي ) * ( من از بستگانم بعد از خودم بيمناكم ) با هر دو معنى سازگار است چرا كه اگر افراد فاسدى صاحب اختيار آن اموال مىشدند براستى نگران كننده بود ، و نيز اگر رهبرى معنوى مردم بدست افراد ناصالح مىافتاد آن نيز بسيار مايه نگرانى بود بنا بر اين خوف زكريا در هر دو صورت قابل توجيه است . حديث معروف بانوى اسلام فاطمه زهرا ع نيز با اين معنى سازگار مىباشد . [ 2 - منظور از جمله « * ( إِذْ نادى رَبَّه نِداءً خَفِيًّا ) * » ] در جمله « * ( إِذْ نادى رَبَّه نِداءً خَفِيًّا ) * » اين سؤال براى مفسران مطرح شده كه « نادى » به معنى دعا با صداى بلند است در حالى كه « خفى » بمعنى آهسته و مخفى است و اين دو با هم سازگار نيست ولى با توجه به اين نكته كه « خفى » به معنى آهسته نيست بلكه به معنى پنهان است بنا بر اين ممكن است زكريا در خلوتگاه خود آنجا كه كسى غير از او حضور نداشته خدا را با صداى بلند خوانده باشد . و بعضى گفته‌اند اين تقاضاى او در دل شب بوده است آن گاه كه مردم در خواب آرميده بودند . ( 1 ) بعضى نيز جمله « فَخَرَجَ عَلى قَوْمِه مِنَ الْمِحْرابِ » ( زكريا از محراب خود بيرون آمد و به سراغ قومش رفت ) را كه در آيات آينده خواهد آمد دليل بر وقوع اين دعا در خلوتگاه گرفته‌اند . ( 2 )

--> ( 1 ) تفسير قرطبى جلد 6 ذيل آيه مورد بحث . ( 2 ) تفسير الميزان جلد 14 ذيل آيه .